Bàn thờ gia tiên là nơi linh thiêng, thể hiện lòng hiếu kính và truyền thống của mỗi gia đình Việt. Tuy nhiên, sắp xếp bàn thờ gia tiên đúng cách không phải ai cũng hiểu rõ. Hãy cùng Đá Mỹ Nghệ Trung Lập tìm hiểu các nguyên tắc quan trọng giúp giữ gìn sự trang nghiêm và đúng phong tục trong bài viết sau.
Bàn thờ gia tiên là gì?
Bàn thờ gia tiên là nơi linh thiêng để con cháu tưởng niệm và bày tỏ lòng kính trọng đối với ông bà, cha mẹ cùng những người đã khuất trong gia tộc. Đây không chỉ là nét đẹp tâm linh mà còn phản ánh đạo lý “uống nước nhớ nguồn”. Với người Việt, việc giữ gìn không gian thờ cúng tổ tiên là cách gắn kết tình thân và truyền tải giá trị truyền thống giữa các thế hệ trong gia đình.
Hướng dẫn chi tiết cách sắp xếp bàn thờ gia tiên
Sắp xếp bàn thờ gia tiên đúng cách không chỉ thể hiện lòng thành kính mà còn đảm bảo yếu tố phong thủy, mang lại bình an và tài lộc cho gia đình. Dưới đây là hướng dẫn chi tiết từng bước giúp bạn bài trí bàn thờ tổ tiên trang nghiêm, đúng nghi lễ truyền thống:
Cách sắp bàn thờ gia tiên
Trong mỗi ngôi nhà người Việt, bàn thờ gia tiên luôn chiếm vị trí trang nghiêm và linh thiêng bậc nhất. Tại nông thôn, khu vực thờ cúng thường đặt ở chính giữa gian nhà chính, nơi hội tụ sinh khí và gắn bó truyền thống. Ngược lại, ở thành phố, nhiều gia đình lại chọn thiết kế phòng thờ riêng biệt hoặc đặt ở tầng cao để đảm bảo sự riêng tư và yên tĩnh cho việc hành lễ.
Đối với cách sắp xếp bàn thờ gia tiên đẹp, cần lưu ý những nguyên tắc phong thủy sau:
- Không gian yên tĩnh, trang trọng: Bàn thờ nên đặt tại nơi tránh sự ồn ào, nhiều người qua lại. Điều này không chỉ tạo sự thành kính mà còn giúp kích hoạt nguồn năng lượng may mắn cho gia đạo.
- Phía trước thoáng, không bị cản trở: Tránh hướng bàn thờ thẳng vào khu vực như bếp, giường ngủ hay nhà vệ sinh. Phía trước bàn thờ cần sáng sủa, gọn gàng, không bị chắn bởi tủ kệ hay đồ vật lớn.
- Có điểm tựa vững vàng phía sau: Tốt nhất nên kê bàn thờ sát vào một vách tường cố định, tránh đặt chơ vơ giữa phòng hoặc tựa vào tường mỏng, thiếu chắc chắn. Điều này tượng trưng cho sự ổn định, bền vững của gia phong và hậu vận con cháu.

Xem thêm: Có nên thắp hương vòng cho người mới mất không? Tại sao?
Kích thước bàn thờ theo chuẩn phong thủy
Ngoài vị trí, việc lựa chọn kích thước bàn thờ sao cho hợp lý và hợp phong thủy cũng đóng vai trò quan trọng. Không chỉ phù hợp với không gian sử dụng, bàn thờ còn cần đạt chuẩn theo thước Lỗ Ban, loại thước chuyên dụng trong xây dựng tâm linh nhằm xác định cung tốt, xấu. Dưới đây là một số kích thước phổ biến mang lại cát khí cho gia chủ:
- 81 x 61 x 127 cm – thuộc cung Đăng Khoa: biểu hiện cho học hành hanh thông, thi cử thuận lợi.
- 89 x 61 x 127 cm – ứng với cung Nạp Phúc: tượng trưng cho phúc khí và sự thịnh vượng.
- 107 x 61 x 127 cm – rơi vào cung Thêm Đinh: thể hiện phúc đức, con cháu đông đúc, gia đình hưng thịnh.
- 127 x 61 x 127 cm – thuộc cung Tiến Bảo: gắn liền với tiền tài và tài lộc dồi dào.
- 153 x 67 x 127 cm – ứng với cung Lục Hợp: mang đến hòa khí, thuận hòa trong nội bộ gia đình.
- 175 x 81 x 127 cm – thuộc cung Phú Quý: biểu tượng của sự giàu sang và phát đạt.
- 197 x 87 x 127 cm – rơi vào cung Đăng Khoa: hỗ trợ mạnh về con đường học vấn và sự nghiệp thăng tiến.

Hướng đặt bàn thờ gia tiên
Việc xác định hướng cho bàn thờ tổ tiên cũng quan trọng như khi chọn hướng xây nhà. Theo quan niệm phong thủy, bàn thờ nên quay mặt ra khu vực thông thoáng, sáng sủa để thu hút dương khí và tài lộc. Để chọn được hướng phù hợp, cần căn cứ vào tuổi và mệnh của chủ nhà.
Chọn hướng theo cung mệnh của gia chủ: Nếu chủ nhà thuộc Đông tứ mệnh, các hướng tốt gồm Bắc, Nam, Đông và Đông Nam. Với người thuộc Tây tứ mệnh, nên đặt bàn thờ quay về Tây, Tây Bắc, Tây Nam hoặc Đông Bắc để phát huy vượng khí.
Tránh đặt bàn thờ nhìn vào góc nhọn: Những góc sắc cạnh, méo mó trong kiến trúc như đầu tường hoặc trụ cột chĩa thẳng vào bàn thờ đều cần được kiêng kỵ. Những vị trí đó có thể phá vỡ sự thanh tịnh và làm suy giảm năng lượng tâm linh trong không gian thờ cúng. Tốt nhất nên đặt bàn thờ tại nơi vuông vức, gọn gàng và tránh bị xung sát.
Sắp xếp vật phẩm thờ cúng trên bàn thờ tổ tiên
Trên bàn thờ gia tiên, mỗi vật phẩm đều có ý nghĩa biểu tượng và vị trí riêng biệt. Việc bày trí đúng cách không chỉ thể hiện lòng thành mà còn đảm bảo yếu tố phong thủy, giúp gia đạo hanh thông và bình an:
- Vị trí 1-2: Hoành phi, cuốn thư cùng đôi câu đối thường được treo ở phần cao nhất trên tường phía sau bàn thờ.
- Vị trí 3: Ngai hoặc ỷ thờ đặt chính giữa, tượng trưng cho vị trí tối cao của tổ tiên.
- Vị trí 4: Di ảnh người đã mất để phía trước ngai, thấp hơn một bậc.
- Vị trí 5-6-7: Đặt đỉnh đồng ở trung tâm, hai bên là chân nến và hạc thờ – biểu tượng của sự bảo hộ và vĩnh hằng.
- Vị trí 8: Bát hương là trung tâm tâm linh, luôn đặt ngay chính giữa bàn thờ.
- Vị trí 9: Mâm bồng dùng để bày trái cây hoặc lễ vật, đặt đều hai bên.
- Vị trí 10-11: Khay chén nước hoặc đài thờ đặt phía trước bát hương, dùng trong các nghi thức dâng lễ.
- Vị trí 12-14: Lọ hoa, đèn dầu và ống cắm hương bố trí đối xứng hai bên để tạo thế cân bằng và hài hòa.

Nguyên tắc đặt di ảnh người đã khuất
Theo phong tục thờ cúng truyền thống, di ảnh trên bàn thờ phải được sắp đặt sau bát hương, thể hiện sự trang nghiêm và tôn kính. Vị trí di ảnh cần tuân theo quy luật “Nam tả, nữ hữu” hiểu đơn giản là đàn ông bên trái, phụ nữ bên phải (tính từ hướng bàn thờ nhìn ra ngoài).
Khi nhìn từ bên ngoài vào, ảnh của nam giới sẽ nằm bên phải người quan sát, còn ảnh phụ nữ sẽ ở bên trái. Việc tuân thủ đúng trật tự này không chỉ giữ được sự chỉnh chu về nghi thức mà còn giúp bàn thờ trở nên trang nghiêm, thuận phong thủy và mang đến nhiều may mắn cho con cháu.

Xem ngay:
Hướng dẫn cách thắp hương đúng cách theo phong tục Việt
Lưu ý phong thủy cần nhớ để sắp xếp bàn thờ gia tiên đúng cách
Trong văn hóa người Việt, bàn thờ gia tiên không chỉ là nơi thể hiện lòng hiếu kính mà còn là không gian tâm linh thiêng liêng. Để việc thờ cúng thêm phần trọn vẹn, việc sắp xếp bàn thờ theo đúng phong thủy là điều rất quan trọng.
Dưới đây là những lưu ý cần ghi nhớ:
- Chọn hướng hợp mệnh gia chủ: Bàn thờ nên quay về các hướng tốt theo cung mệnh để thu hút sinh khí, gia tăng tài lộc và may mắn.
- Vị trí đặt bàn thờ yên tĩnh, cao ráo: Tránh đặt gần lối đi, nhà vệ sinh hoặc nơi ồn ào để giữ sự trang nghiêm và thanh tịnh.
- Bàn thờ cần có điểm tựa vững chắc: Lưng bàn thờ nên tựa vào tường kiên cố, không đặt giữa phòng hay nơi chênh vênh.
- Không gian phía trước thông thoáng: Tuân thủ cách xếp đặt bàn thờ gia tiên tránh để bàn thờ bị che khuất hoặc đối diện với bếp, giường ngủ hay nhà vệ sinh.
- Sắp xếp vật phẩm cân đối, đúng thứ tự: Bát hương, lọ hoa, đèn thờ, di ảnh… cần được bày trí đúng vị trí để đảm bảo tính thẩm mỹ và tâm linh.
Việc sắp xếp bàn thờ gia tiên đúng cách không chỉ thể hiện lòng hiếu kính với tổ tiên mà còn giúp thu hút tài lộc, giữ gìn phong thủy tốt cho gia đình. Nếu bạn đang tìm kiếm các mẫu mộ đá chuẩn phong thủy, hãy tham khảo sản phẩm tại Đá Mỹ Nghệ Trung Lập, đơn vị chế tác uy tín, tinh xảo từng chi tiết.
